Հոկտեմբերի 30֊ին՝ ժամը 16:00-ին, Մեղրաձորում տեղի կունենա «Վարը Վարենկ» նախաձեռնության հերթական միջոցառումը՝ լցված ազգային ոգով։
Հայաստանի Հանրապետության Ոչ Նյութական Մշակութային Ժառանգություն
«Սահմանին սեր կա» մշակութային օր Խաչիկում
«Հայորդի»-ի թիմը և Խաչիկի բնակիչներն արել են առավելագույնը՝ հոկտեմբերի 29-ին ձեզ սիրով լցված օր նվիրելու համար:
Ի՞նչ է սպասվում ձեզ Խաչիկում․
11:00-14:00 _ ծանոթացում գյուղական կյանքին ու աշխատանքին, մասնավորապես՝ բուրդ գզել, իլիկ մանել, գաթա, հալվա, երկանքով փոխինձ պատրաստել, թոնրի մեջ լավաշ թխել,տնական արիշտա և չորթան պատրաստել, պանիր հորել, խաղող ճզմել, կով կթել, մասնակցել բերքահավաքին:
14:00-16:00 _ քայլարշավ Խոտակերաց վանք Տեր Հովհաննեսի ուղեկցությամբ։
16:00-16:30 _ գյուղական տոնավաճառ։
16:30-17:00 _ Խաչիկյան ավանդական ուտեստների հյուրասիրություն։
17:00-18:00 _ պարերի ուսուցում, կարպետագործության դասընթաց։
18:00-19:00 _ ազգային համերգ։
19:00-20:00 _ խարույկ, քննարկումներ, մտքերի փոխանակում:
Մասնակիցները գիշերելու են գյուղացիների տանը: Ովքեր գիշերակացով չեն գնա, կվերադառնան Երևան 19:00-ին։
Բոլոր մասնակիցները ստանալու են անհատական նվեր-փաթեթներ, որոնք պատրաստվել են հենց այդ օրվա համար: Այն իր մեջ ներառելու է՝ էկո պայուսակ, կրծքանշան, սթիքերներ, գյուղական լանչ-բոքս և այլ անակնկալ նվերներ:
Յուրաքանչյուր մասնակցի ողջ օրվա ընթացքում ուղեկցելու է մեկ երեխա Խաչիկից: Դուք հնարավորություն եք ունենալու ապրել, զգալ ու տեսնել իրական սահմանի և գյուղացու կյանքը՝ լի դժվարություններով և սիրով:
Մասնակցության վճարից գոյացած հասույթն ուղղվելու է ԽԱՉԻԿԻ ՍԱՀՄԱՆԻ ԱՄՐԱՑՄԱՆԸ։
Մանրամասներին կարող եք ծանոթանալ և գրանցվել այստեղ՝ https://docs.google.com/…/1FAIpQLSdpj0gpe7Pn4c…/viewform։
ԱՄԷ պատվիրակությունն այցելել է Ժողովրդական արվեստների թանգարան
Ս.թ. հոկտեմբերի 19-ին ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարի հրավերով հոկտեմբերի 17-21-ը պաշտոնական այցով Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվող Արաբական Միացյալ Էմիրությունների պատվիրակությունն այցելել է Հովհաննես Շարամբեյանի անվան ժողովրդական արվեստների թանգարան։
Պատվիրակության կազմում են եղել Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահ Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլ Ազիզ Ալ-Մուսալլամը, նույն ինստիտուտի միջազգային կապերի տնօրեն Ահմեդ Ալ-Դահը և միջազգային կապերի տնօրենի տեղակալ Սաիֆ Ալ-Հաջրին:
Հյուրերը ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ոլորտի համակարգող Նաիրա Կիլիչյանի և թանգարանի տնօրեն Լուսինե Թորոյանի ուղեկցությամբ շրջայց են կատարել թանգարանում, ծանոթացել ժողովրդական արվեստի բացառիկ հավաքածուն ներկայացնող ցուցանմուշներին, թանգարանի գործունեությանն ու ծրագրերին։
Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահ Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլ Ազիզ Ալ-Մուսալլամը և թանգարանի տնօրեն Լուսինե Թորոյանը քննարկել են առաջիկա համագործակցության մի շարք ծրագրերի իրականացման և փոխըմբռնման հուշագրի ստորագրման հնարավորությունը։
Շնորհակալություն հայտնելով թանգարանի աշխատակազմին ջերմ ընդունելության համար՝ պատվիրակության անդամները կիսվել են իրենց տպավորություններով և գրառում կատարել պատվավոր հյուրերի մատյանում:
ԱՄԷ պատվիրակությունը Հայաստանի պատմության թանգարանում
ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության հրավերով Հայաստան է ժամանել Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի պատվիրակությունը, որի շրջանակներում Հայաստանի պատմության թանգարանը հյուրընկալեց ինստիտուտի նախագահ, Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլազիզ Ալ-Մուսալլամին, նույն ինստիտուտի միջազգային կապերի տնօրեն Ահմեդ Ալ-Դահին և միջազգային կապերի տնօրենի տեղակալ Սաիֆ Ալ-Հաջրիին։
Պատվիրակությունը շրջայց կատարեց թանգարանի ցուցասրահներում, այնուհետև երկու կողմերի միջև կնքվեց փոխըմբռնման հուշագիր՝ համագործակցության, գիտելիքի և փորձի փոխանակման և ակադեմիական գործընկերության հաստատման վերաբերյալ։
Պատվիրակության այցի կապակցությամբ թանգարանի ժամանակավոր ցուցադրությունների ցուցափեղկում ի ցույց է դրվել շուրջ 20 նմուշ։ Դրանց շարքում են Հայաստանի տարբեր հնավայրերից հայտնաբերված արաբատառ արձանագրություններով հախճապակուց ափսեներ, արծաթե դրամների գանձը, ապակե անոթների մասեր, բրոնզե սակր և կավե սնդկամաններ։
ԿԳՄՍ նախարար Վահրամ Դումանյանն ընդունել է ԱՄԷ պատվիրակությանը
ԿԳՄՍ նախարար Վահրամ Դումանյանն ընդունել է պաշտոնական այցով Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվող Արաբական Միացյալ Էմիրությունների պատվիրակությանը, որի կազմում են Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահ Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլ Ազիզ Ալ-Մուսալլամը, նույն ինստիտուտի միջազգային կապերի տնօրեն Ահմեդ Ալ-Դահը և միջազգային կապերի տնօրենի տեղակալ Սաիֆ Ալ-Հաջրին:
Հանդիպմանը ներկա են եղել ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալներ Արթուր Մարտիրոսյանը, Ալֆրեդ Քոչարյանը:
Նախարար Դումանյանը ողջունել է Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահ Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլ Ազիզ Ալ-Մուսալլամի գլխավորած պատվիրակությանը՝ ընդգծելով երկու ժողովուրդների միջև բարեկամական ամուր կապերի առկայությունն ու ջերմ հարաբերությունները:
Անդրադառնալով Արաբական Միացյալ Էմիրություններում 2022 թ. մարտի 10-28-ը կայացած «Շարժայի ժառանգության օրեր» ամենամյա փառատոնին՝ նախարարը շնորհակալություն է հայտնել Հայաստանը որպես պատվավոր հյուր ընդունելու և առանձին, ներկայացուցչական տաղավարով ներկայանալու հնարավորության համար:
«Մենք շատ ենք կարևորում նմանօրինակ ծրագրերը, քանի որ դրանք նպաստում են մշակութային համագործակցության ամրապնդմանն ու երկու ժողովուրդների բարեկամական հարաբերությունների սերտացմանը՝ հնարավորություն ընձեռելով առավել խորությամբ ճանաչելու միմյանց: Ցանկանում ենք, որպեսզի նմանօրինակ միջոցառումները կրեն պարբերական բնույթ և տարեցտարի փոխադարձ այցելություններով իրականացվեն երկու երկրներում»,- նշել է նախարար Դումանյանը՝ առավելապես կարևորելով ինստիտուցիոնալ համագործակցությունը՝ միջմշակութային երկխոսության նոր հարթակների ձևավորման, թարգմանչական ծրագրերի իրականացման, հուշարձանների վերականգնման ոլորտում փորձի փոխանակման ուղղությամբ:
Նախարարը վստահություն է հայտնել, որ այցի շրջանակում Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահի գլխավորած պատվիրակությունը կծանոթանա Հայաստանի հարուստ մշակութային ժառանգությանը:
Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի նախագահ Նորին Գերազանցություն դոկտոր Աբդուլ Ազիզ Ալ-Մուսալլամը շնորհակալություն է հայտնել նախարարին հրավերի և ջերմ ընդունելության համար՝ ընդգծելով երկու երկրների և ժողովուրդների միջև ամուր համագործակցության և ջերմ հարաբերությունների առկայությունն ու այն առավել խորացնելու պատրաստակամությունը:
Պատվիրակության ղեկավարը նույնպես կարևորել է միջմշակութային համագործակցության զարգացմանն ուղղված ծրագրերի կյանքի կոչումը՝ փորձի փոխանակման, թարգմանչական ծրագրերի իրականացման, երկու երկրների մշակույթների փոխճանաչման, լեզուների ուսուցման, գրադարաններում գրականության համալրման և երկկողմ հետաքրքրություն ներկայացնող ծրագրերի ուղղությամբ:
Կողմերն անդրադարձել են նաև «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության և Արաբական Միացյալ Էմիրությունների կառավարության միջև մշակույթի ոլորտում համագործակցության մասին» փոխըմբռնման հուշագրի արդիականացման և ստորագրման հնարավորությանը:
Հանդիպման ընթացքում նախարար Վահրամ Դումանյանը գործընկերոջն է ներկայացրել 2020 թվականին Արցախի դեմ ռազմական ագրեսիայի հետևանքով Ադրբեջանի վերահսկողության տակ անցած հայկական պատմամշակութային հուշարձանների և մշակութային արժեքների խեղաթյուրման ու ոչնչացման հետ կապված մտահոգությունները՝ նշելով նաև, որ այն ներկայացնում է համամարդկային մշակութային արժեք: Ի պատասխան՝ պատվիրակության ղեկավարը նշել է, որ ներկայացված մտահոգությունը կփոխանցի ԱՄԷ կառավարությանը:
Տեղեկացնենք նաև, որ ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարի հրավերով հոկտեմբերի 17-21-ը պաշտոնական այցով Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվող Արաբական Միացյալ Էմիրությունների պատվիրակությունն այսօր այցելել է Ծիծեռնակաբերդ՝ Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան-ինստիտուտ, որտեղ հյուրերը ծանոթացել են թանգարանի մշտական ու ժամանակավոր ցուցադրություններին և գրառում կատարել պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում:
Այնուհետև պատվիրակությունն այցելել է Հայաստանի պատմության թանգարան, որտեղ համագործակցության հուշագիր է կնքվել Հայաստանի պատմության թանգարանի և Շարժայի ժառանգության ինստիտուտի միջև:
Այցի շրջանակում նախատեսվում են նաև այցելություններ մշակութային հաստատություններ, Դաշտադեմի ամրոց և Զվարթնոց տաճար:
Ամփոփվել է «Նշխարներ Շիրակի բանավոր մշակույթից» ծրագիրը
ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության «Ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանության» դրամաշնորհային ծրագրի շրջանակում «Շիրակի Մ․ Նալբանդյանի անվան պետական համալսարան» հիմնադրամի արտաքին համագործակցության և հասարակայնության հետ կապերի կենտրոնի նախաձեռնությամբ իրականացվել է «Նշխարներ Շիրակի բանավոր մշակույթից» ծրագիրը։
Եռամսյա ծրագրի ընթացքում Աշոցք, Ամասիա, Անի խոշորացված համայնքների 15 գյուղական բնակավայրերում, ինչպես նաև հավելյալ 5 գյուղական բնակավայրերում բանահավաքները հարցազրույցներ են անցկացրել 16-94 տարեկան 120 բնակիչների հետ: Հավաքագրվել, համակարգվել և հանրահռչակվել են տեղական ոչ նյութական մշակութային ժառանգության մասունքները:
Գյուղական բնակավայրերում Շիրակի պետական համալսարանի մասնագետների իրականացրած բանահավաքչական աշխատանքները, ուսումնասիրություններն ու տեսագրությունները ամենօրյա թարմացումներով ներկայացվել են Նշխարներ Շիրակից ֆեյսբուքյան էջում։
Ուսումնասիրություններն իրականացվել են «Շիրակի արդի բանահյուսությունը, տոնածիսական կենցաղը և հոգեբանությունը», «Շիրակը՝ երկրագործական մշակույթի կենտրոն», «Շիրակի հրաշագործ աղբյուրները» թեմաներով, որոնք առաջիկայում կտպագրվեն ՇՊՀ-ի «Գիտական տեղեկագրում»։ Այս թեմաներն առավել մատչելի տարբերակով տեղ են գտել «Նշխարներ Շիրակի բանավոր մշակույթից» պատկերազարդ ուղեցույցում, որտեղ նկարներին կից QR կոդերը սքանավորելով՝ հնարավոր է լսել տվյալ ավանդազրույցը այն կրողի մատուցմամբ (19 տեսագրություն)։
Ծրագրի ընթացքում գյուղական բնակավայրերում կազմակերպվել են ազգային-ավանդական միջոցառումներ։ «Վարդավառը Սառնաղբյուրում» միջոցառումն անցկացվել է «Զաղա» կոչվող քարանձավով ու «հրաշագործ» ակունքներով հայտնի Սառնաղբյուր գյուղում՝ ներգրավելով տեղի երիտասարդական կազմակերպությանը, գյուղի բնակիչներին, Անի համայնքի երգի ու պարի համույթներին և Հայաստանի տարբեր մարզերից ու մայրաքաղաքից գյուղ այցելած հյուրերին։ Տոնի և տոնական օրվա մասին տեսաֆիլմ են պատրաստել Շիրակի պետական համալսարանի ուսանողները։
«1000 ցավի բալասան․ Հայաստանի դեղաբույսերը» խորագրով միջոցառումն անցկացվել է ենթալպյան գոտի համարվող և բուժիչ խոտաբույսերի բազմազանությամբ հայտնի Ամասիայում։ Միջոցառմանը մասնակցել են Ամասիայի միջնակարգ դպրոցի սովորողներն ու մանկավարժները, Ամասիայի համայնքապետարանի աշխատակիցները և հոգևոր հովիվը։
Ծրագրի ավարտական փուլում աշխատանքային խումբն այցելել է Աշոցքի, Ամասիայի և Մարալիկի դպրոցներ, հանդիպումներ ունեցել մանկավարժների և աշակերտների հետ, ներկայացրել ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պահպանության կարևորությունը, հավաքագրման և պահպանման անհրաժեշտությունը՝ նոր սերնդին ներգրավելով մշակութային ժառանգության պահպանման գործին։
Ազգային մշակույթը ցուցադրող տաղավար՝ ԱԱԲԹ 5-րդ գլոբալ հանդիպմանը
Ս․թ․ հոկտեմբերի 5-7-ը, Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում տեղի է ունեցել Արագ արձագանքման բժշկական թիմերի (ԱԱԲԹ) 5-րդ գլոբալ հանդիպումը, որին մասնակցել են ավելի քան 500 պատվիրակ 100-ից ավելի երկրներից և կազմակերպություններից։
Եռօրյա հանդիպման շրջանակում Հայաստանը մասնակցել է նաև ազգային մշակույթը ցուցադրող տաղավարով, որը ներկայացրել է Հովհաննես Շարամբեյանի անվան ժողովրդական արվեստների թանգարանը, «Արար» հայ ազգային արվեստի կենտրոնի հետ համատեղ։
Թանգարանի աշխատակիցները «Արար» ծրագրի սաների հետ միասին ԱԱԲԹ-ի հանդիպման մասնակիցներին և այցելուներին ծանոթացրել են ժողովրդական արվեստի ճյուղերին, մասնավորապես հայկական գորգի արարման պատմությանը՝ տեղում հնարավորություն ընձեռելով մասնակցել գորգի ստեղծման գործընթացին։
Թանգարանը շնորհակալություն է հայտնում ժողովրդական վարպետ Ալլա Սարգսյանին և թանգարանի բարեկամ Հրազդան Թոքմաջյանին՝ ազգային մշակութային տաղավարի ձևավորմանն աջակցելու և ցուցանմուշներ տրամադրելու համար։
Մեր երգերը Հասմիկ Բաղդասարյան-Դոլուխանյանի հետ. օրորներ
Րուրիկ էնեմ գրկանոցին,
Անդրանիկի քաջ զինվորին..
Հոկտեմբերի 7-ին Հովհաննես Շարամբեյանի անվան ժողովրդական արվեստների թանգարանում տեղի ունեցավ «Մեր երգերը և մենք նախաձեռնության հերթական երգուսուցումը»՝ Հասմիկ Բաղդասարյան-Դոլուխանյանի հետ․ թեման՝ հայկական օրորներ։
Մեխիկոյում կազմակերպված տարբեր ժողովուրդների մշակութային տարրերի ցուցահանդեսին Հայաստանը մասնակցել է հայկական ժանյակի ցուցադրությամբ
Սեպտեմբերի 28-30-ը Մեխիկոյում ընթացող ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Մշակութային քաղաքականության և կայուն զարգացման համաշխարհային համաժողովի» (MONDIACULT 2022) շրջանակում կազմակերպվել է տարբեր ժողովուրդների տարազների և մշակութային տարրերի ցուցահանդես, որին Հայաստանը մասնակցել է հայկական ժանյակի ցուցադրությամբ:
Այս նրբահյուս աշխատանքի ոգեշնչման նախատիպը 1930-ական թվականներին ստեղծված հայկական մի ժանյակի նմուշն է:
Միջոցառման նպատակն է ներկայացնել MONDIACULT 2022-ին մասնակից երկրների մշակութային բազմազանությունն ու հարստությունը` տվյալ մշակույթներին բնորոշ գործվածքեղենի, ձեռագործ աշխատանքի, գեղարվեստի առարկաների ցուցադրմամբ։
Հավելենք, որ Մեխիկոյում անցկացվող ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Մշակութային քաղաքականության և կայուն զարգացման համաշխարհային համաժողովի» հայաստանյան պատվիրակությունը գլխավորում է ՀՀ ԿԳՄՍ նախարար Վահրամ Դումանյանը: Կազմում ընդգրկվել են նախարարի տեղակալ Ալֆրեդ Քոչարյանը և Մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների վարչության պետ Աստղիկ Մարաբյանը:
«Իմ ձեռագործ Հայաստանը թանգարաններում»
Սեպտեմբերի 17-18-ին «Գաֆէսճեան» արվեստի կենտրոնում (Կասկադում) կկայանա «Իմ ձեռագործ Հայաստանը թանգարաններում» խորագրով փառատոնը:
Փառատոնի նպատակն է աջակցել Հայաստանի թանգարաններին, հուշանվերային արտադրանքը ընդունել որպես թանգարանային գործունեության հանրահռչակման ժամանակակից միջոց, ինչպես նաև աջակցել ավանդական արհեստների վերականգնման գործընթացին:
Երկօրյա միջոցառմանը ձեզ կսպասեն Հայաստանի 7 մարզերից (Սյունիք, Վայոց ձոր, Լոռի, Տավուշ, Շիրակ, Արագածոտն, Գեղարքունիք), Արցախից ժամանած վարպետներն իրենց ձեռագործ աշխատանքներով, ինչպես նաև երևանաբնակ վարպետները:
Դուք ոչ միայն կարող եք ձեռք բերել արհեստագործների ձեռագործ աշխատանքներ, այլև տեղում կարող եք մասնակցել վարպետաց դասերի և զարգացնել ձեր արհեստագործական հմտությունները, վայելել տարազների ցուցադրություն:
Օր 1․ Սեպտեմբերի 17, 2022
09:00-20:00 Ցուցադրություն և վաճառք
12:30 Բացման արարողություն
17:30-18:30 Տարազների ցուցադրություն
Օր 2․ Սեպտեմբերի 18, 2022
09:00-18:00 Ցուցադրություն և վաճառք
«Իմ ձեռագործ Հայաստանը թանգարաններում» ծրագիրն իրականացվում է ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության աջակցությամբ և «Արհեստագործների միություն» մշակութային հիմնադրամի նախաձեռնությամբ:
«Արհեստագործների միություն» մշակութային հիմնադրամը ստեղծվել է «Տերյան մշակութային կենտրոն» ՀԿ-ի և Սմիթսոնյան ինստիտուտի հայաստանյան մասնաճյուղի աշխատակազմերի համագործակցությամբ:
Նախորդ 4 տարիներին «Իմ ձեռագործ Հայաստանը» փառատոնն իրականացվել է «Տերյան մշակութային կենտրոն» ՀԿ-ի հետ միասին «Իմ Հայաստան» ծրագրի շրջանակում, որը ֆինանսավորվում էր ԱՄՆ ՄԶԳ և իրականացվում Սմիթսոնյան ինստիտուտի կողմից։
Ծրագրի կազմը շնորհակալություն է հայտնում «Գաֆէսճեան» արվեստի կենտրոնին՝ քանդակների պարտեզը տրամադրելու համար։
Թարմացում. միջոցառումը չեղարկվել է: